Linux Là Gì? Cách Sử Dụng Hệ Điều Hành Linux

Nếu bạn đang băn khoăn Linux là gì thì hãy hiểu đây là một hệ điều hành ra đời từ rất lâu và được viết với ngôn ngữ C.

Đến thời điểm hiện tại, Linux là hệ điều hành chiếm được một vị trí khá lớn trong lòng người dùng, bởi sự tiện dụng của mình. 

Nếu muốn biết chi tiết hơn linux là phần mềm gì thì nhanh tay cuộn chuột và đọc bài viết sau đây.

Linux là gì?

Nếu có ai hỏi Linux là gì thì hãy trả lời đó là hệ điều hành của máy tính được nghiên cứu và phát hành vào năm 1991. 

Phần mềm Linux phát triển dựa trên nền tảng của Unix và được viết với ngôn ngữ C.

Nhờ sở hữu nhiều ưu điểm vượt trội cùng với việc phát hành miễn phí nên chúng luôn là một sự lựa chọn ưu tiên của người dùng.

Lịch sử hệ điều hành Linux

Như đã nói, Linux ra đời vào năm 1991 bởi Linus Torvalds khi ông đang cố gắng để cải tiến Unix. 

Ông đã bị những nhà thiết kế Unix chối từ khi đưa ra những giả thuyết phát triển Unix. 

Do vậy mà ông đã nghĩ đến việc tung ra thị trường một hệ điều hành mới, mà ở đó người dùng có thể tùy ý sửa đổi cũng như phát triển. 

Cuối cùng, Linux cơ bản trở thành một mã nguồn mở sử dụng cho đến hiện tại.

diễn đàn linux

Linux là hệ điều hành đa nhiệm hay đơn nhiệm?

Linux là một HĐH đa nhiệm. Chúng sở hữu nhiều tool đơn giản và được thiết lập tựa như module. 

Đặc biệt là hệ điều hành này có thể chạy được trên rất nhiều dòng máy tính khác nhau. Và hỗ trợ rất tốt cho những ứng dụng mạng cũng như lập trình.

Chúng là một dự án mở vì thế mà được sở hữu nhiều bản phân phối như Ubuntu, Debian, CentOS, Linux MX, Linux Mint, Fedora…

Các hệ điều hành Linux thường gặp

Là một hệ điều hành, Linux sẽ được tập hợp với rất nhiều phần mềm và ở mỗi ứng dụng đó sẽ có từng nhiệm vụ riêng. 

Dưới đây là những hệ điều hành linux tốt nhất mà chúng ta thường gặp:

#1 Kernel

Kernel của hệ điều hành linux là phần nhân. Nó là một thành phần cực kỳ quan trọng với nhiệm vụ to lớn thiết lập các giao tiếp giữa những phần mềm cùng thiết bị của phần cứng. 

Không những thế, theo chia sẻ trên các diễn đàn Linux nó còn đảm nhận vai trò trong việc quản lý các tài nguyên trong hệ thống.

#2 System Libraries

Chính là các thư viện hay phần mềm đặc biệt, có nhiệm vụ giúp truy cập vào từng tính năng của Kernel. 

Cuối cùng, chúng sẽ được tiến hành kích hoạt để có thể đảm nhận thêm một tác vụ nào đó.

linux là phần mềm gì
Có nhiều HĐH Linux

#3 System Tools

Khi đã hiểu rõ khái niệm Linux là gì bạn cũng sẽ biết được chúng là những tập hợp của nhiều công cụ hữu ích, đa phần là lệnh command line không quá phức tạp.

Nó chính là ứng dụng mà dự án GNU đã tiến hành viết và xuất bản dựa theo giấy phép từ các mã nguồn mở của họ, với mục đích giúp cho ứng dụng này được cung cấp miễn phí cho người dùng.

Với một sự trợ giúp từ các lệnh, bạn hoàn toàn dễ dàng có thể truy cập vào file của mình.

Nó sẽ thực hiện chỉnh sửa cũng như thao tác dữ liệu ở trong một thư mục hay file của mình, thay đổi các vị trí của chúng hoặc thực hiện bất kỳ một hành động nào.

#4 Development Tools

Với những hệ điều hành của Linux kể trên thì có thể bắt đầu hoạt động được. 

Tuy nhiên, nhằm giúp cho các nhà phát triển dễ dàng cập nhật thêm hệ thống và tạo ra nhiều công cụ khác thì Linux còn cho phép lập trình viên có thể sử dụng các công cụ riêng của nó. 

Ngày nay ta thường gọi là toolchain.

#5 End User Tools

Với phần mềm này, người dùng thường cài vào máy tính của mình để sử dụng trên các trình duyệt website, bộ office hay ứng dụng nghe nhạc,… 

Đây chính là đặc trưng của hệ điều hành Linux.

Cấu trúc HĐH Linux là gì?

Tiếp đến hãy cùng chúng tôi đi tìm hiểu chi tiết hơn về cấu trúc hệ điều hành Linux để hiểu về chúng hơn.

Thường thì nó sẽ được chia làm 3 làm thành phần chính, bao gồm: Kernel, Shell, và Applications.

lập trình linux
Cấu trúc hệ điều hành

a/ Kernel

Đây chính là thành phần quan trọng nhất của mọi hệ điều hành, và còn được ví như một trái tim của HĐH. 

Trong Kernel sẽ chứa những module hoặc các thư viện để có thể quản lý và giao tiếp với phần cứng máy tính linux cùng những ứng dụng khác.

b/ Shell

Nằm trên của Kernel đó chính là Shell. Nó là một chương trình với chức năng thực thi những lệnh (command) mà người dùng yêu cầu, rồi chuyển về cho Kernel xử lý. 

Chúng ta có thể hiểu rằng Shell chính là trung gian ở giữa Kernel và Application.

Nó có nhiệm vụ là “phiên dịch” những lệnh từ Application và gửi đến cho Kernel để thực thi.

c/ Application

Application đây chính là những ứng dụng, tool cũng như tiện ích mà người dùng thường cài đặt trên máy của mình và sử dụng nó hầu như mỗi ngày. 

Trên Linux, các công cụ thường chính là những Application, trình duyệt cũng sẽ là Application hoặc chính giao diện hệ điều hành linux đang dùng của bạn cũng sử dụng Application.

Hệ điều hành Linux hoạt động như thế nào?

Linux vốn dĩ được thiết kế tựa như UNIX, tuy nhiên đã phát triển để có thể chạy trên được nhiều loại phần cứng của điện thoại hay các siêu máy tính.

HĐH Linux sẽ bao gồm một vài thành phần cốt lõi như tool GNU và một số các thành phần khác.

Những công cụ này thường cung cấp cho người dùng việc quản lý tài nguyên sẽ do nhân cung cấp, có thể cài đặt thêm phần mềm, cũng như định cấu hình hoặc bảo mật,…

hệ điều hành linux là gì
Độ bảo mật cao

Tìm hiểu ưu điểm và nhược điểm của hệ điều hành Linux

Sau khi đã biết được khái niệm Linux là gì, tiếp đến hãy cùng tìm hiểu về ưu và nhược điểm của các phiên bản của hệ điều hành linux này.

a/ Ưu điểm của hệ điều hành Linux là gì?

Có lẽ sự độc bá của Windows lẫn Mac OS cũng không ngăn cản được các hệ điều hành khác phát triển. 

HĐH có mã nguồn mở này đang được phát triển khá mạnh mẽ. Bên cạnh những chức năng khác thì Linux có thêm nhiều ưu điểm vượt bậc như: 

  • Không phải bỏ ra nhiều chi phí để mua bản quyền.
  • Tính bảo mật của phần mềm tương đối cao.
  • Sở hữu tính linh hoạt.
  • Hoạt động tốt ngay cả trên dòng máy tính yếu. 

b/ Nhược điểm của hệ điều hành Linux

Dù sở hữu nhiều ưu điểm, thế nhưng phần mềm nào cũng sẽ tồn tại một vài hạn chế, Linux cũng không ngoại lệ: 

  • Số lượng các app hoạt động trên Linux vẫn còn hạn chế.
  • Một số nơi không cho nền tảng Linux hỗ trợ trên driver.

Nếu như trước đó đã quen việc sử dụng một HĐH khác thì khi bắt đầu chuyển sang Linux, có vẻ bạn sẽ mất nhiều thời gian để có thể làm quen lại cùng với hệ điều hành này.

linux cơ bản
HĐH có cả ưu và nhược điểm

So sánh hệ điều hành Unix và Linux

Nếu như bạn mới bắt đầu vào tìm hiểu về Linux, thì có lẽ đã gặp đến thuật ngữ Unix. Vậy liệu rằng giữa Unix và Linux là gì?

Sự khác biệt của Unix và Linux:

  • Unix là hệ điều hành được sử dụng trong những máy chủ cũng như máy trạm internet. Trong khi đó, Linux hệ điều hành thì chủ yếu được dùng trên máy tính cá nhân.
  • Ứng dụng Unix được phát triển trong phòng thí nghiệm của Bell, còn hệ điều hành Linux lại được tạo ra bởi Linux Torvalds.
  • Linux hoạt động dựa trên nhân từ hệ điều hành Unix.

=>> Dù cho cả hai hệ điều hành này đều là nguồn mở, tuy nhiên Unix lại tương đối khép kín hơn so với Linux.

So sánh HĐH Linux và Windows

Nếu so sánh với Windows, thì Linux có các khác biệt nhất định. 

Đối với những ai đã làm quen với hệ điều hành từ Microsoft, chắc hẳn rằng việc chuyển đổi này ngay lúc đầu sẽ không được dễ dàng khi thực hiện. 

Thế nhưng, những lợi ích mà ứng dụng này mang lại thì chắc chắn sẽ khiến cho bạn hài lòng.

Qua đó, các điểm khác biệt có thể kể đến đối với hai HĐH này là:

  • Cấu trúc về file.
  • Không dùng Registry.
  • Trình quản lý các gói.
  • Giao diện.
  • Những lệnh đầu cuối.
  • Tài khoản cũng như quyền Users.
  • Một số các thiết lập về điều khiển khác.

Cách cài song song 2 hệ điều hành Linux và Windows

Sau khi hiểu Linux là gì thì bạn chắc sẽ muốn cài đặt chúng.

Đây được biết đến là hệ điều hành dành cho các lập trình viên, những chuyên gia về bảo mật hay các hacker. 

Sở hữu giao diện sử dụng hoàn toàn khác với Windows cùng với việc dùng dòng lệnh để có thể làm được mọi thứ nên khi chuyển sang Linux thì sẽ hơi rắc rối hơn cho những ai mới bắt đầu. 

Mặt khác, Windows thì lại dễ sử dụng hơn, toàn bộ mọi việc đều được xử lý bằng chuột.

Chính bởi thế nên, hôm nay chuyên gia sẽ hướng dẫn đến bạn cách để cài hệ điều hành Linux song song với win 7.

hđh linux
Quá trình cài đặt không quá lâu

a/ Những yêu cầu liên quan đến phần cứng

Trước khi thực hiện, bạn phải chắc chắn rằng của mình có thể đáp ứng được những yêu cầu sau:

  • Ổ cứng máy tính thuộc HĐH Windows và bộ nhớ vẫn còn trống ít nhất là 10GB.
  • 1 USB còn trống với dung lượng tối thiểu tầm 8GB.
  • Cấu hình của CPU máy sẽ là Dual-Core hay AMD.
  • RAM tầm 4GB sẽ ổn áp.
  • File để thực hiện cài hệ điều hành Linux nên chọn phiên bản mới.
  • Boot Linux để có thể cài vào trong USB bằng việc áp dụng Rufus.
  • Sau khi đã hoàn tất việc download hệ điều hành Linux cũng như tải Rufus xong thì hãy tiến hành Boot Linux vào USB.

b/ Cắm USB vào trong máy tính và sau đó hãy mở Rufus lên

Bắt đầu Boot bộ cài đặt hệ điều hành Linux vào USB: USB => File Linux => Start.

Tiếp đó tạo các phân vùng để có thể cài Linux: Nhấn vào tổ hợp phím Windows + R sau đó thực hiện gõ lệnh diskmgmt.msc, tại đây cửa sổ Disk Management sẽ hiển thị.

Tiếp đến hãy tạo một phân vùng mới.

Ngay lúc này hãy cho máy tính khởi động lại và vào giao diện Boot. Ở mỗi dòng máy sẽ có các phím tắt khác nhau. 

Sau khi vào được giao diện Boot rồi thì hãy chọn vào để khởi động với USB để có thể truy cập vào File cài đặt.

c/ Cài đặt Linux

Cách cài đặt cũng vô cùng đơn giản. Với những ai chưa biết thì dưới đây là các bước quan trọng:

Bước 1: Tải về máy

Sau khi tải hệ điều hành Linux hiện trên Menu cài đặt, bạn hãy chọn “Graphical Install”.

Bước 2: Thực hiện các cấu hình cơ bản nhất

  • Cài đặt ngôn ngữ sẽ để hiển thị với HĐH Linux.
  • Chọn vị trí khu vực quốc gia của bạn, hệ điều hành này sẽ setup cho bạn. 
  • Cứ tiến hành chọn vào một nước bất kỳ, khi bắt đầu vào sử dụng Linux thì sẽ cấu hình cho lại về khu vực mình đang sinh sống.
  • Chọn vào loại bàn phím mà bạn dễ sử dụng nhất => Lúc này thì Linux sẽ nạp những chương trình cần thiết đến quá trình cài đặt vào RAM.
phần mềm linux
Linux sẽ nạp những chương trình cần thiết

Bước 3: Thực hiện cấu hình thông tin của hệ điều hành Linux

  • Ở bước này có thể đặt hostname là đại diện cho OS Linux của bạn.
  • Thiết lập các thông tin về mật khẩu cho user root, tốt nhất bạn nên đặt mật khẩu sao cho phức tạp. 
  • Chọn vào mục “Show password in Clear”, nội dung của mật khẩu sẽ hiển thị để bạn có thể check lại.
  • Quay trở lại bước 2, khi mà bạn chọn khu vực quốc gia thì ở bước này thông tin sẽ hiển thị những khu vực về mốc thời gian của đất nước đó sao cho phù hợp để bạn tiền hành set.

Bước 4: Thực hiện các cấu hình cho phân vùng của ổ cứng cho Linux

  • Bạn tiến hành cài đặt những phân vùng tự động cho option “Guided – use entire disk”. 
  • Lưu ý, quá trình thực hiện tự động này dễ bị mất đi các dữ liệu cũng như những gì đã được cài đặt trước đó trong hệ thống. 

Vì thế nên khuyến cáo bạn hãy tự thiết lập phân vùng thủ công với sự lựa chọn là “Manual“.

Bước 5: Cấu hình về mạng mirror

  • Tại thư mục “Use a network mirror” hãy chọn “Yes” để cài đặt nhiều chương trình với các phiên bản mới nhất. 
  • Nếu như bạn chọn “No” thì những gói chương trình này sẽ được cài đặt từ đĩa ISO Linux. Chúng ta cũng có thể chọn “No” nếu như chưa cấu hình đến Network.

Bước 6: Tiến hành cài đặt cho “GRUB Boot loader”

Đến bước này, các bạn hãy chọn “Yes” nếu bạn đang muốn cài đặt GRUB boot.  Sau bước này, bạn đã hoàn tất việc cài đặt cho Linux. 

linux có phải là hệ điều hành không
Cài đặt GRUB Boot loader

d/ Đặt HĐH làm mặc định

Bây giờ thì bạn phải đặt Windows 7 để làm hệ điều hành thành mặc định. Giúp cho hệ thống của bạn được khởi động trực tiếp vào trong Windows khi được khởi động. 

Hãy vào “Edit Boot Menu” và tick chọn vào nút “Yes” của Windows 7 để có thể đặt nó làm HĐH mặc định. 

Cuối cùng thì nhấn nút “Save settings”. Tiếp đến hãy khởi động lại PC, sau đó là khởi động vào Linux.

Q&A về HĐH Linux

Giải đáp các thắc mắc có liên quan sau đây đảm bảo bạn sẽ hiểu Linux là gì một cách dễ dàng hơn.

1/ Linux có phải là hệ điều hành không?

Về bản chất thì Linux thật sự không phải là một hệ điều hành mà nó là Kernel. 

Điều quan trọng nhất đó chính là Kernel thuộc một phần trong hệ điều hành. 

Để có thể trở thành một HĐH thì Linux được cung cấp một phần mềm GNU và những yếu tố để bổ sung khác, chính vì thế mới có tên gọi là GNU/Linux.

2/ Hệ điều hành Linux nào tốt nhất?

Tốc độ để phát triển của hệ điều hành Linux hiện nay thật sự rất đáng kinh ngạc và cũng rất mừng khi mà cộng đồng đang sử dụng Linux hiện ngày càng lớn mạnh. 

Với câu hỏi này, dưới đây sẽ là 10 HĐH Linux tốt nhất mà chúng tôi muốn giới thiệu đến bạn:

  • Ubuntu.
  • Pop! _OS.
  • Linux Mint.
  • Solus.
  • Manjaro.
  • Kubuntu.
  • elementary OS.
  • Parrot OS.

3/ Linux là hệ điều hành thuộc loại nào?

Linux vốn dĩ là hệ điều hành mở. Điều này có nghĩa chúng ta có thể thực hiện các thao tác chỉnh sửa hoặc làm bất kỳ hoạt động nào trên đây. 

Tương tự như với Windows và macOS thì Linux cũng tập hợp nhiều phần mềm được xem là máy chủ, sở hữu ngôn ngữ lập trình Linux cũng như hệ thống để quản trị các cơ sở dữ liệu.

4/ Phần quan trọng nhất của hệ điều hành Linux là gì?

Trong các hệ điều hành, điều quan trọng nhất chính là hạt nhân. Ở các hệ thống kiểu GNU/Linux thì Linux chính là thành phần hạt nhân. 

Những phần còn lại trong hệ thống sẽ chứa những chương trình khác nhau, với rất nhiều phần mềm được dự án GNU hỗ trợ.

Lời kết

Như vậy với bài viết trên đây, chúng tôi đã cung cấp cho bạn đầy đủ các thông tin có liên quan đến khái niệm hệ điều hành Linux là gì

Chúng ta có thể thấy rằng Linux được sử dụng miễn phí và nhờ cách sử dụng hệ điều hành linux dễ dàng nên rất nhiều người dùng yêu thích lựa chọn.

Hy vọng rằng với những nội dung quan trọng được chia sẻ qua bài viết này sẽ giúp cho bạn hiểu rõ hơn về Linux là gì và đưa ra cho mình một sự lựa chọn phù hợp nhất là nên dùng hệ điều hành Linux nào.

5/5 - (1 bình chọn)